Większość naszych gości mija Kielce w drodze do nas – zjeżdżają z S7, patrzą na miasto zza szyby i jadą dalej w las. I szczerze, sama tak robiłam przez lata. A potem okazało się, że Kielce to jedno z niewielu miast w Europie, które nazywa się „muzeum geologicznym pod gołym niebem”, bo na powierzchni ma skały z prawie całej ery paleozoicznej. Dawny kamieniołom w samym środku miasta, jaskinie, dewońskie morze sprzed 360 milionów lat i całkiem ładne stare miasto – wszystko w zasięgu jednego spaceru.
Dlatego jeśli macie po drodze kilka godzin, warto potraktować Kielce jako pierwszy przystanek pobytu, a nie tylko punkt na trasie. Poniżej podpowiadam, co zobaczyć w Kielcach w jeden dzień, żeby wieczorem spokojnie dojechać do siebie i zacząć odpoczywać.
Kielce po drodze – dlaczego warto się zatrzymać
Kielce leżą tak, że dla większości podróżnych są naturalnym przystankiem. Z Warszawy, Łodzi czy Krakowa i tak przejeżdżasz obok, a miasto jest na tyle zwarte, że najważniejsze atrakcje obejdziesz pieszo albo pokonasz kilkoma minutami jazdy. Nie ma tu turystycznego tłoku Krakowa ani cen Zakopanego, za to jest kilka miejsc, których nie zobaczysz nigdzie indziej w Polsce.
Do nas z Kielc jest około 40 minut na wschód, więc plan sam się układa: rano i po południu Kielce, a wieczorem wjeżdżasz w las i zamykasz za sobą drzwi domku. Dzień pełen wrażeń i noc w ciszy.
Kadzielnia – dawny kamieniołom w środku miasta
To moim zdaniem najciekawsze miejsce w Kielcach i dobry punkt na start. Kadzielnia to dawny kamieniołom wapienia, zamieniony w rozległy park z rezerwatem przyrody nieożywionej, amfiteatrem i systemem jaskiń. Ze Skałki Geologów, czyli najwyższego punktu, rozciąga się widok na miasto i pobliską Karczówkę.
Sercem miejsca jest Podziemna Trasa Turystyczna – około 140 metrów korytarzy przez trzy połączone jaskinie, zwiedzane z przewodnikiem. Tu ważna rzecz: trasa podziemna czynna jest sezonowo, od 1 kwietnia do 31 października, od wtorku do niedzieli, i wymaga wcześniejszej rezerwacji. W środku jest około 10 stopni przez cały rok, więc nawet w upał zabierz bluzę. Jeśli przyjeżdżasz zimą albo w poniedziałek, jaskinia będzie zamknięta – ale spacer górnymi alejkami, punkty widokowe i sam amfiteatr są dostępne bezpłatnie i o każdej porze roku. Dla żądnych wrażeń latem działa zjazd tyrolką, a w mroźne dni na ścianie kamieniołomu tworzy się efektowny lodospad.
Centrum Geoedukacji na Wietrzni – podróż do dewońskiego morza
Jeśli poprzednie miejsce rozbudziło geologiczny apetyt, po drugiej stronie miasta czeka jego nowoczesne dopełnienie. Centrum Geoedukacji leży na terenie rezerwatu Wietrznia i pokazuje, jak wyglądał ten teren, gdy 360 milionów lat temu był dnem tropikalnego morza. Interaktywna wystawa, rekonstrukcje morskich organizmów, kapsuła-kino 5D i geologiczny plac zabaw na zewnątrz robią wrażenie na dzieciach i dorosłych.
Duży plus dla planujących budżet: samo zwiedzanie ekspozycji jest bezpłatne, ale trzeba się wcześniej zarezerwować. To też świetna opcja na deszczowy albo zimowy dzień, kiedy jaskinia na Kadzielni jest zamknięta. Traktuję to miejsce jak najlepszy możliwy wstęp do zrozumienia, skąd w Górach Świętokrzyskich wzięły się gołoborza i jaskinie, które będziesz oglądać przez resztę pobytu.
Muzeum Zabawek i Zabawy – dla dzieci i dla nostalgii
Przy placu Wolności, w samym centrum, mieści się jedno z najstarszych muzeów zabawek w Polsce – działa od 1979 roku. Pięć stałych ekspozycji prowadzi od zabawek sprzed stu lat po te, przy których dorośli goście regularnie wzdychają „przecież ja to miałem”. To bezpieczny wybór na każdą pogodę i chyba najłatwiejszy sposób, żeby przekonać do zwiedzania młodszą część rodziny.
Praktycznie: muzeum jest otwarte od wtorku do niedzieli, w poniedziałki nieczynne, a godziny bywają inne latem i zimą. Bilet normalny to 25 zł, ulgowy 15 zł, jest też bilet rodzinny. W weekendowe poranki wstęp bywa bezpłatny, więc jeśli akurat traficie, to miły bonus – zawsze warto sprawdzić aktualne informacje na stronie muzeum przed wizytą.
Rynek, pałac i katedra – stare Kielce w pigułce
Na koniec albo na rozgrzewkę warto przejść się przez odnowione stare miasto. Rynek, deptak przy ulicy Sienkiewicza i katedra tworzą przyjemną, spacerową całość. Największa perła to Dawny Pałac Biskupów Krakowskich – najlepiej zachowana w Polsce rezydencja z epoki Wazów, z oryginalnymi wnętrzami z XVII i XVIII wieku. Dziś mieści się w nim Muzeum Narodowe z bardzo dobrą galerią malarstwa polskiego, a tuż obok rozciąga się Park Miejski ze stawem.
Na deptaku i wokół rynku nie zabraknie kawiarni i miejsc na lunch w każdym przedziale cenowym – tu każdy trafi coś pod swój gust, a my chętnie podpowiemy sprawdzone adresy już na miejscu. Pełną listę atrakcji regionu zebraliśmy też na podstronie atrakcji w Górach Świętokrzyskich.
Kielce w jeden dzień – gotowy plan
Jeśli lubisz mieć ramę dnia, oto wersja, która sprawdza się u naszych gości. Można ją skracać i przestawiać zależnie od pogody i tego, czy jedziecie z dziećmi.
| Pora dnia | Plan |
|---|---|
| Rano | Kadzielnia – spacer po alejkach, Skałka Geologów, a w sezonie zejście do jaskini (pamiętaj o rezerwacji) |
| Południe | Stare miasto: rynek, Pałac Biskupów Krakowskich i lunch na deptaku przy Sienkiewicza |
| Popołudnie | Do wyboru: Centrum Geoedukacji na Wietrzni (geologia, dobra na deszcz i zimę) albo Muzeum Zabawek z dziećmi |
| Wieczór | Około 40 minut na wschód i jesteś u nas – taras, cisza i koniec biegania |
Zimą albo w poniedziałek po prostu zamień jaskinię na muzea i pałac – miasto broni się przez cały rok, tylko część atrakcji podziemnych łapie sezon.
Z Kielc prosto do lasu – baza na resztę pobytu
Największa zaleta zwiedzania Kielc, kiedy nocujesz w okolicy, jest taka, że nie musisz nic ściskać na siłę. Zamiast wracać po całym dniu kilka godzin do domu, wsiadasz w auto na 40 minut i lądujesz w Orzechówce, na skraju Świętokrzyskiego Parku Narodowego. Zdejmujesz buty, robisz herbatę na tarasie i masz jeszcze przed sobą cały spokojny wieczór.
Kielce to u nas naturalny pierwszy dzień dłuższego pobytu – jak rozłożyć kolejne, opisałam w przewodniku Góry Świętokrzyskie w 3 dni. A jeśli szukasz cichej bazy z widokiem na Łysogóry, zajrzyj do naszych domków i sprawdź wolne terminy.
Najczęstsze pytania
Co zobaczyć w Kielcach w jeden dzień?
Na jeden dzień najlepiej sprawdza się połączenie Kadzielni (park i jaskinia), starego miasta z Pałacem Biskupów Krakowskich oraz jednego z muzeów – Centrum Geoedukacji na Wietrzni lub Muzeum Zabawek i Zabawy. To trasa możliwa do przejścia bez pośpiechu w kilka godzin.
Czy Kadzielnię można zwiedzać przez cały rok?
Park, górne alejki i punkty widokowe na Kadzielni są dostępne bezpłatnie przez cały rok. Podziemna Trasa Turystyczna działa jednak tylko sezonowo, od 1 kwietnia do 31 października, od wtorku do niedzieli i po wcześniejszej rezerwacji.
Ile kosztuje wstęp do Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach?
Bilet normalny kosztuje 25 zł, a ulgowy 15 zł. Dostępny jest też bilet rodzinny. Muzeum jest czynne od wtorku do niedzieli, a w poniedziałki nieczynne. Aktualne godziny i ewentualne promocje warto sprawdzić przed wizytą na stronie muzeum.
Co zobaczyć w Kielcach z dziećmi?
Najlepiej sprawdzają się Muzeum Zabawek i Zabawy, Centrum Geoedukacji z geologicznym placem zabaw i kapsułą-kinem 5D oraz spacer po Kadzielni. W sezonie dużą atrakcją dla starszych dzieci jest też zjazd tyrolką na Kadzielni.
Czy do Centrum Geoedukacji trzeba się wcześniej rezerwować?
Tak. Zwiedzanie ekspozycji w Centrum Geoedukacji na Wietrzni jest bezpłatne, ale wymaga wcześniejszej rezerwacji terminu. Warto zarezerwować wizytę z wyprzedzeniem, zwłaszcza w weekendy i wakacje.
Ile czasu zaplanować na zwiedzanie Kielc?
Na sensowny przegląd miasta wystarczy jeden dzień, około 5-6 godzin z przerwą na lunch. Jeśli chcesz zejść do jaskini na Kadzielni i spokojnie zwiedzić muzea, zarezerwuj pełny dzień.
Jak daleko z Kielc do Domków Mocy?
Domki Mocy leżą w Orzechówce, około 35 kilometrów na wschód od Kielc, na granicy Świętokrzyskiego Parku Narodowego. Dojazd zajmuje mniej więcej 40 minut, więc Kielce to idealny pierwszy przystanek w drodze na pobyt.
